Sürpriz teklifin şifreleri… Şimdi ne olacak

İYİ Parti Genel Başkanı Meral Akşener’in İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu ve Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş, “Cumhurbaşkanı yardımcısı” olsun önerisi kabul edildi.

Bu teklif akıllara “İki belediye başkanı görevlerini bırakacak mı? Bundan sonra ne olacak?” sorularını getirdi.

Odatv bu soruyu hukukçulara yöneltti. YARSAV Eski Başkanı Ömer Faruk Eminağaoğlu ve Avukat Dr. Rezan Epözdemir, konuyla ilgili Odatv’ye özel açıklamalarda bulundu.

YARSAV Eski Başkanı Ömer Faruk Eminağaoğlu: “Belediye başkanları 657 sayılı yasa anlamında memur değil. Bu nedenle 657 sayılı yasanın 87. maddesinde devlet memurları için öngörülen bu maddedeki ikinci görev yasağına tabi değil.

5393 sayılı Belediye Yasası’nda bulunan 37. maddede belediye başkanlarının siyasî partilerin yönetim ve denetim organlarında görev alamayacağı ortaya konmuştur.

Anayasa’nın 106. maddelerinde Cumhurbaşkanı yardımcılarının atama şekli düzenlenmiştir. 1 numaralı kararnamenin 503. maddesinde, görevdeki Cumhurbaşkanı yardımcılarının emekli aylıklarını alabilecekleri yolunda özel hüküm de yer almaktadır.

Cumhurbaşkanının tek imza ile yapabileceği işlemlere karşı 2017 yılındaki anayasa değişikliği ile artık yargı yolu açılmıştır.

Yasalarda ve Anayasada belediye başkanlarının Cumhurbaşkanı yardımcılığına atanabilmelerini engelleyen açık bir hüküm yoktur. Bu iki görevin bağdaşmazlığı yolunda açık hüküm olmaması, belediye başkanlarının aynı zamanda Cumhurbaşkanı yardımcısı olarak da atanabilecekleri anlamına gelmez.

Cumhurbaşkanı yardımcılarının, bu sıfatları yönünden Cumhurbaşkanının emri altında olmaları, öte yandan yerel yönetimlerin de özerkliği gözetildiğinde, yerel yönetimin başındaki belediye başkanının böyle bir göreve atanması, Anayasa’nın mahalli idarelerini kapsayan 127. maddesine doğrudan aykırılık oluşturacaktır. İstifa etmeden bir atama, Anayasanın 127. maddesine aykırıdır.

Öte yandan, 5393 sayılı Belediye Yasasının 30. maddesine göre, belediye meclisi siyasi konularda karar alamaz. Belediye başkanının, merkezi idare içinde, partili Cumhurbaşkanının emri altında ve yardımcısı sıfatıyla üstleneceği görev üzerine alacağı kararlar, siyasi karar niteliğinde karar olacaktır. Belediye başkanının, merkezi idare içinde Cumhurbaşkanı yardımcısı sıfatıyla alacağı kararlar, bu yasanın 44/d maddesini, bu madde nedeniyle de İçişleri Bakanlığının başvurusu üzerine Danıştay kararı ile belediye başkanlığının düşürülmesini gündeme getirir.

Bu tabloda sonuç olarak, bir yandan Cumhurbaşkanı yardımcılığına yapılan atama iptal edileceği gibi, öte yandan belediye başkanlığı da düşürülecektir.”

Avukat Dr. Rezan Epözdemir: “Anayasa’nın 106. maddesinin 5. fıkrasına göre Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar, milletvekili seçilme yeterlilikleri bulunanlar arasında Cumhurbaşkanı tarafından atanır. Görevden alınmada yine bu şekilde olur. Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar, Anayasa’nın 81. maddesince yazılı şekilde TBMM önünde ant içer ve TBMM üyeleri Cumhurbaşkanı yardımcısı yahut bakan olarak atanırsa TBMM üyelikleri sona erer. Dolayısıyla Cumhurbaşkanı yardımcısı olarak Cumhurbaşkanı tarafından atandığı anda Milletvekilliği görevi de sona erer. Fakat Cumhurbaşkanı yardımcıları bakımından kanaatimce belediye başkanlığı görevi devam ederken Cumhurbaşkanlığı ataması olursa Belediye Başkanlığı görevi sona erer.

Yani Anayasa’nın 106. Maddesine göre, Kemal Kılıçdaroğlu, Cumhurbaşkanı olursa Belediye Başkanları görevlerinden istifa eder ve Milletvekili seçilme yeterlilikleri varsa ve mahkûmiyet kararı gibi anayasada düzenlenen bir engel yoksa anayasaya göre Cumhurbaşkanı yardımcısı olarak atanabilirler.”

Zeynep Çakır

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir